Najkrótsza odpowiedź i najważniejsze różnice
- Standardowa gitara elektryczna ma 6 strun.
- Najczęstsze strojenie to E A D G B E.
- Modele z 7 i 8 strunami dają niższy zakres, ale są mniej uniwersalne.
- 12-strunowa elektryczna brzmi szerzej i jaśniej, lecz jest trudniejsza w strojeniu.
- Liczba strun wpływa nie tylko na brzmienie, ale też na szerokość gryfu, napięcie strun i komfort gry na scenie.
Standardowa liczba strun w gitarze elektrycznej
Najczęściej spotkasz sześć strun. To układ, który od lat dominuje w rocku, popie, bluesie, jazzie i wielu odmianach metalu, bo daje sensowny kompromis między zakresem dźwięków a wygodą gry. Sześciostrunowy instrument pozwala grać akordy, riffy i solówki bez konieczności walki z przesadnie szerokim gryfem.
W standardowym stroju od najcieńszej do najgrubszej struny otrzymujesz: E, B, G, D, A, E. Ten układ jest tak popularny, że większość podręczników, lekcji i tabulatur zakłada właśnie jego obecność. Dla początkującego to duże ułatwienie, a dla gitarzysty koncertowego po prostu bezpieczny punkt odniesienia.
Jeśli więc potrzebujesz jednej, krótkiej odpowiedzi, brzmi ona właśnie tak: elektryczna gitara najczęściej ma 6 strun. To prowadzi do prostego pytania: dlaczego właśnie taki układ stał się standardem?
Dlaczego sześć strun stało się punktem odniesienia
Sześć strun nie jest przypadkową tradycją. To liczba, która dobrze łączy zakres tonalny z fizycznym komfortem instrumentu. Gryf nie staje się zbyt szeroki, a palce mają dość przestrzeni, by sprawnie chwytać akordy, prowadzić melodie i wykonywać bendy, czyli podciągnięcia strun.
- Łatwiej budować klasyczne akordy i ich odmiany.
- Łatwiej utrzymać czytelność przy szybkich przebiegach i solówkach.
- Łatwiej dobrać struny, osprzęt i ustawienia instrumentu.
- Łatwiej przejść między różnymi stylami gry bez zmiany gitary.
W praktyce sześciostrunowy model jest najbezpieczniejszy wtedy, gdy grasz różny repertuar albo dopiero uczysz się instrumentu. Dopiero przy takim tle sens ma porównanie z gitarami rozszerzonymi, które oferują więcej możliwości, ale też więcej kompromisów.
Kiedy gitara ma więcej niż sześć strun
Większa liczba strun pojawia się przede wszystkim tam, gdzie liczy się niższy zakres, gęstsze riffy albo bardziej rozbudowane brzmienie akordowe. To nie są instrumenty „lepsze” od standardowych, tylko po prostu zaprojektowane do innych zadań. W muzyce koncertowej ich sens najłatwiej zrozumieć wtedy, gdy repertuar naprawdę wymaga dodatkowego dołu albo charakterystycznej, szerokiej barwy.
| Liczba strun | Gdzie spotkasz | Co daje | Ograniczenia |
|---|---|---|---|
| 6 | Najbardziej uniwersalny wybór | Najlepszą równowagę między wygodą a zakresem | Nie schodzi tak nisko jak instrumenty rozszerzone |
| 7 | Metal, prog metal, nowoczesne riffy | Dodatkową niską strunę, zwykle B | Szerszy gryf i większe wymagania wobec techniki tłumienia |
| 8 | Cięższe i bardziej techniczne granie | Jeszcze niższy zakres i większą elastyczność aranżacyjną | Trudniejsze opanowanie, większa wrażliwość na setup |
| 12 | Brzmienie „chorusowe”, bogate akordy, partie rytmiczne | Gęstsze, jaśniejsze i bardziej przestrzenne brzmienie | Większa trudność strojenia i wyraźnie wyższe napięcie gry |
Pojedyncze konstrukcje z mniejszą liczbą strun też się zdarzają, ale to już nisza albo instrumenty mocno specjalistyczne. W codziennej praktyce koncertowej najważniejszy podział wygląda właśnie tak: 6 jako standard, 7 i 8 jako rozszerzenie zakresu, 12 jako wybór brzmieniowy, a nie „więcej dla zasady”.
Jak liczba strun wpływa na brzmienie i wygodę gry
Im więcej strun, tym większy potencjał tonalny, ale też większe wymagania wobec ręki i całego setupu instrumentu. Przy 7- i 8-strunowych gitarach bardzo szybko wychodzi na jaw, czy prawa ręka dobrze tłumi nieużywane struny. Na mocnym przesterze nawet niewielki chaos słychać od razu.
- Brzmienie staje się pełniejsze i niższe, ale nie zawsze bardziej czytelne.
- Gryf jest zwykle szerszy, więc może wymagać przyzwyczajenia.
- Strojenie przy niższych dźwiękach potrzebuje odpowiednio dobranej grubości strun.
- Koncert z instrumentem rozszerzonym bywa bardziej wymagający organizacyjnie, bo szybciej widać każdy błąd w ustawieniu.
Tu ważny jest jeszcze jeden detal: sama liczba strun nie załatwia wszystkiego. Równie istotna bywa menzura, czyli długość czynna struny. Przy niższych strojach dłuższa menzura pomaga utrzymać napięcie i uniknąć „rozlazłego” brzmienia. Bez tego dodatkowa struna może bardziej przeszkadzać niż pomagać.
Jak wybrać gitarę do grania na scenie i w domu
Jeżeli grasz głównie coverowo, uczysz się albo chcesz instrument możliwie uniwersalny, ja zwykle wskazuję sześć strun jako najrozsądniejszy wybór. Daje największą swobodę repertuarową i najmniej problemów przy pierwszym kontakcie z instrumentem. To także najłatwiejsza droga do późniejszej wymiany strun, regulacji i serwisowania.
Po instrument siedmio- lub ośmiostrunowy sięga się wtedy, gdy naprawdę potrzebujesz niższego zakresu i masz już pomysł na wykorzystanie tej przestrzeni. W przeciwnym razie łatwo kupić gitarę „na ambicję”, a potem korzystać z niej jak z cięższej wersji zwykłego modelu. To częsty błąd, zwłaszcza u osób, które chcą brzmieć nowocześniej, ale nie mają jeszcze repertuaru pod taki instrument.
- Do nauki i grania wszechstronnego wybierz 6 strun.
- Do nowoczesnego metalu i niższych strojów rozważ 7 strun.
- Do bardzo niskich riffów i technicznego grania sprawdź 8 strun.
- Do charakterystycznego, szerokiego brzmienia akordów wybierz 12 strun.
Z mojego doświadczenia wynika, że większość osób szybciej docenia dobrze ustawioną sześciostrunówkę niż źle dobrany instrument rozszerzony. I właśnie dlatego ostatni filtr powinien dotyczyć nie samej liczby strun, ale całego komfortu gry.
Liczba strun to dopiero pierwszy filtr przy wyborze instrumentu
Jeśli chcesz ocenić gitarę sensownie, spójrz jeszcze na grubość strun, wysokość akcji, profil gryfu i stabilność stroju. Dwie gitary z tą samą liczbą strun mogą dawać zupełnie inne wrażenie pod palcami. Jedna będzie lekka, szybka i wybaczająca, druga twarda, sztywna i męcząca po dłuższej próbie.
Najpraktyczniejsza zasada jest prosta: liczba strun ma sens tylko w relacji do tego, co chcesz grać. Jeśli repertuar nie wymaga niskich rozszerzeń, sześć strun wystarczy z dużym zapasem. Jeśli jednak budujesz brzmienie wokół głębokich riffów albo bardzo szerokich akordów, dodatkowa struna przestaje być ozdobą, a staje się narzędziem.
Właśnie tak najuczciwiej odpowiada się na pytanie o gitarę elektryczną: standard to sześć strun, ale najlepszy wybór zależy od muzyki, którą chcesz zagrać, i od tego, jak ma się zachowywać instrument w codziennym użyciu.
